વક્ફ સુધારા બિલ 2 એપ્રિલે પ્રશ્નકાળ પછી બપોરે 12 વાગ્યે લોકસભામાં રજૂ કરવામાં આવશે. લોકસભાના સ્પીકર ઓમ બિરલાએ આ અંગે ચર્ચા માટે 8 કલાકનો સમય ફાળવ્યો છે. આ પછી બિલ લોકસભામાં પસાર થશે. જ્યારે બિઝનેસ એડવાઇઝરી કમિટીએ આ માહિતી આપી, ત્યારે વિપક્ષે નિયત સમયનો વિરોધ કર્યો અને 12 કલાક ચર્ચાની માગ કરી. સંસદીય બાબતોના પ્રધાન કિરેન રિજિજુએ કહ્યું કે બિલ પર ચર્ચાનો સમય લંબાવી શકાય છે. સમાજવાદી પાર્ટી (સપા)ના સુપ્રીમો અને સાંસદ અખિલેશ યાદવે કહ્યું કે અમે બિલનો વિરોધ કરીશું. દરમિયાન, ઉત્તર પ્રદેશના મુખ્યમંત્રી યોગી આદિત્યનાથે કહ્યું કે વક્ફમાં સુધારો એ સમયની માગ છે. વક્ફ સુધારા બિલ પર આજે લોકસભામાં પણ હોબાળો થયો. પ્રશ્નકાળ પૂરો થતાં જ વિપક્ષે સૂત્રોચ્ચાર શરૂ કરી દીધા. સ્પીકર ઓમ બિરલાએ સભ્યોને શાંતિ જાળવવા અપીલ કરી, ત્યાર બાદ કાર્યવાહી બપોરે 2 વાગ્યા સુધી સ્થગિત કરવામાં આવી. વક્ફ સુધારા બિલ પર આજના 4 નિવેદનો 1. ઉત્તર પ્રદેશના CM યોગી આદિત્યનાથે કહ્યું, દરેક સારા કાર્યનો વિરોધ થાય છે, તેવી જ રીતે વક્ફ સુધારા બિલ પર પણ હોબાળો થાય છે. હું તેમને પૂછવા માગુ છું કે જેઓ આ મુદ્દા પર હોબાળો મચાવી રહ્યા છે… શું વક્ફ બોર્ડે કોઈ કલ્યાણ કર્યું છે?. બધું બાજુ પર રાખો, શું વક્ફે મુસ્લિમોનું પણ કોઈ ભલું કર્યું છે? વક્ફ વ્યક્તિગત રુચિનું કેન્દ્ર બની ગયું છે. તે કોઈપણ સરકારી મિલકત પર બળજબરીથી કબજો કરવાનું એક સાધન બની ગયું છે. 2. શિવસેનાના રાજ્યસભા સાંસદ મિલિંદ દેવરાએ કહ્યું, છેલ્લા 75 વર્ષથી મુસ્લિમોને ગેરમાર્ગે દોરવા માટે નકલી કહાનીઓનો ઉપયોગ કરવામાં આવી રહ્યો છે. સામાન્ય મુસ્લિમો તુષ્ટિકરણ ઇચ્છતા નથી, તેઓ સશક્તિકરણ ઇચ્છે છે. વક્ફ બિલથી મુસ્લિમોને સૌથી વધુ ફાયદો થશે. 3. AIMIMના વડા અસદુદ્દીન ઓવૈસીએ વક્ફ સુધારા બિલને ‘વક્ફ બર્બાદ બિલ’ ગણાવ્યું છે. તેમણે આરોપ લગાવ્યો કે સરકારનો એકમાત્ર હેતુ મુસ્લિમો સામે નફરત ફેલાવવાનો અને હિન્દુત્વની વિચારધારા લાદવાનો છે. ઓવૈસીએ ચંદ્રબાબુ નાયડુને અપીલ કરી કે તેઓ કાળજીપૂર્વક વિચારે અને નક્કી કરે કે તેઓ શું કરવા માગે છે. 4. સપા પ્રમુખ અખિલેશ યાદવે કહ્યું, ભાજપનો દરેક નિર્ણય મત માટે હોય છે. સમાજવાદી પાર્ટી વક્ફ બિલની વિરુદ્ધ છે. ભાજપ સંપૂર્ણ નિયંત્રણ ઇચ્છે છે. વહીવટીતંત્રના ખોટા નિર્ણયને કારણે, ભારતની સંસ્કૃતિ અને ભાઈચારો સામે તિરાડ ઉભી થઈ છે. તેઓ કહેતા હતા કે અમે તુષ્ટિકરણનું રાજકારણ કરી રહ્યા છીએ, શું ભાજપ ઈદ પર કીટનું વિતરણ કરીને તુષ્ટિકરણ નથી કરી રહ્યું? મોદી સરકાર વક્ફ બોર્ડના કાયદામાં કેમ ફેરફાર કરી રહી છે? સુપ્રીમ કોર્ટના વકીલ વિરાગ ગુપ્તા કહે છે કે, મોદી સરકાર વક્ફ બોર્ડ એક્ટમાં લગભગ 40 ફેરફારો કરવા માગે છે. સરકાર આ 5 કારણોસર આ કાયદામાં ફેરફાર કરવા માગે છે… 1. વક્ફ બોર્ડમાં બિન-મુસ્લિમોનો પ્રવેશ: હવે વક્ફ બોર્ડમાં બે સભ્યો બિન-મુસ્લિમ હશે. એટલું જ નહીં, બોર્ડના સીઈઓ બિન-મુસ્લિમ પણ હોઈ શકે છે. 2. મહિલાઓ અને અન્ય મુસ્લિમ સમુદાયોની ભાગીદારી વધારવી: કાયદામાં ફેરફાર કરીને, વક્ફમાં મહિલાઓની ભાગીદારી વધશે. કલમ 9 અને 14માં ફેરફાર કરીને સેન્ટ્રલ વક્ફ કાઉન્સિલમાં બે મહિલાઓનો સમાવેશ કરવાનો પ્રસ્તાવ છે. આ ઉપરાંત, નવા બિલમાં બોહરા અને આગાખાણી મુસ્લિમો માટે અલગ વક્ફ બોર્ડ બનાવવાની પણ વાત કરવામાં આવી છે. બોહરા સમુદાયના મુસ્લિમો સામાન્ય રીતે વ્યવસાયમાં રોકાયેલા હોય છે. જ્યારે આગાખાની ઇસ્માઇલી મુસ્લિમો છે, જેઓ ન તો ઉપવાસ રાખે છે અને ન તો હજ માટે જાય છે. 3. બોર્ડ પર સરકારી નિયંત્રણ વધારવું: ભારત સરકાર કાયદામાં ફેરફાર કરીને વક્ફ બોર્ડની મિલકત પર તેનું નિયંત્રણ વધારશે. વક્ફ બોર્ડના સંચાલનમાં બિન-મુસ્લિમ નિષ્ણાતોને સામેલ કરી અને સરકારી અધિકારીઓ દ્વારા વક્ફનું ઓડિટ કરાવવાથી, વક્ફના નાણાં અને મિલકતનો હિસાબ પારદર્શક બનશે. કેન્દ્ર સરકાર હવે CAG દ્વારા વક્ફ મિલકતનું ઓડિટ કરાવી શકશે. 4. જિલ્લા મેજિસ્ટ્રેટની કચેરીમાં નોંધણી: કાનૂની ફેરફાર માટે સરકારે ન્યાયાધીશ સચ્ચર કમિશન અને કે રહેમાન ખાનની આગેવાની હેઠળની સંસદની સંયુક્ત સમિતિની ભલામણોનો ઉલ્લેખ કર્યો છે. આ મુજબ, રાજ્ય અને કેન્દ્ર સરકારો વક્ફ મિલકતોમાં દખલ કરી શકતી નથી, પરંતુ કાયદામાં સુધારા પછી વક્ફ બોર્ડે તેની મિલકત જિલ્લા મેજિસ્ટ્રેટની કચેરીમાં નોંધણી કરાવવી પડશે જેથી મિલકતની માલિકીની ચકાસણી કરી શકાય. નવું બિલ પસાર થયા પછી, જિલ્લા મેજિસ્ટ્રેટ આ મિલકતો અને તેની આવકની તપાસ કરી શકશે. સરકાર માને છે કે જિલ્લા મુખ્યાલયના મહેસૂલ વિભાગમાં વક્ફ જમીનોની નોંધણી કરાવવાથી અને કોમ્પ્યુટરમાં રેકોર્ડ બનાવવાથી પારદર્શિતા આવશે. 5. ન્યાય માટે કોર્ટમાં જવાની તક મળશે: મોદી સરકારના નવા બિલ મુજબ, વક્ફ ટ્રિબ્યુનલમાં હવે 2 સભ્યો હશે. ટ્રિબ્યુનલના નિર્ણયને 90 દિવસની અંદર હાઇકોર્ટમાં પડકારી શકાય છે. હાલમાં સૌથી મોટો પડકાર એ છે કે જો કોઈ વક્ફ જમીનના ટુકડાને પોતાની તરીકે જાહેર કરે છે, તો જમીનનો દાવો કરનાર બીજા પક્ષની જવાબદારી છે કે તે સાબિત કરે કે તે જમીન તેની છે. મતલબ કે પુરાવાનો ભાર દાવો કરનાર વ્યક્તિ પર છે. સરકાર નવા બિલમાં પણ આ સમસ્યાનું નિરાકરણ લાવી રહી છે.